Khám phá cách chơi cờ úp cơ bản và chi tiết nhất hiện nay

Khám phá cách chơi cờ úp cơ bản và chi tiết nhất hiện nay

Cờ úp là một trong những trò chơi dân gian hấp dẫn xuất phát từ nền tảng của cờ tướng. Luật chơi cờ úp cũng khá đơn giản nên ngày nay cờ úp có cả phiên bản online dành cho người chơi. Cùng tìm hiểu về cách chơi cờ úp trong bài viết sau đây!

Cờ úp là gì?

Cờ úp là bộ môn cờ có biến thể từ cờ tướng, trong đó khi bắt đầu ván cờ, ngoại trừ quân tướng, tất cả các quân cờ khác đều sẽ bị úp xuống và xáo trộn nhưng vẫn được xếp theo đúng thế trận của một bàn cờ tướng.

Bàn cờ úp là bàn cờ hình vuông được chia thành 8 hàng ngang và dọc, có “sông” ngăn cách hai bên bàn cờ và “Cửa cung” hay “Thành”.

Các quân cờ 

Quân Tướng

Tướng là quân cờ duy nhất được lộ mặt, mỗi bước đi được một ô, đi ngang hoặc dọc và chỉ được di chuyển trong phạm vi cung. Hai tướng cũng không được nhìn thấy mặt nhau như trong cờ tướng.

Quân Sĩ

Quân sĩ sẽ đi chép từng ô một.

Tượng

Quân tượng đi chéo 2 ô (ngang 2 và dọc 2), nước đi của quân tượng sẽ không hợp lệ khi có một quân cờ nằm chặn giữa đường đi. Tùy vào vị trí lúc được ngửa mặt, người chơi cờ úp được chia làm 2 loại là tượng dùng để chiếu tướng và tượng dùng để khóa tướng.

Quân Xe

Quân Xe có thể di chuyển ngang hoặc dọc không giới hạn trên bàn cờ; miễn không bị quân khác cản đường đi. Trong cờ úp, xe được xem là quân cờ mạnh nhất.

Quân Pháo

Quân Pháo có nước đi giống xe, di chuyển ngang dọc tới những điểm không bị chặn. Điểm khác biệt là khi ăn quân cờ của đối phương phải vượt qua một quân cờ khác; pháo mạnh nhất là sử dụng ở giai đoạn trung cuộc.

Quân Mã

Quân Mã đi theo hình chữ L, nếu có bị cản trên đường đi thẳng thì mã không thể thực hiện được nước đi đó.

Mã đi thẳng một ô và đi tiếp chéo một ô. Nếu có bị cản trên đường đi thẳng thì mã không thể thực hiện được nước đi đó.

Quân Tốt

Quân Tốt đi một ô mỗi nước, tốt không được đi lùi khi chưa qua được sông. Tốt thường dùng để ăn quân úp; cứu quân bị cấm hoặc khống chế.

Ngoại lệ trong di chuyển quân Cờ Úp

Khác với cờ tướng, cờ úp có một số ngoại lệ trong việc di chuyển các quân cờ như:

Quân sĩ không bị giới hạn trong cấm cung mà có thể đi khắp bàn cờ theo luật đi chéo của nó.

Quân tượng không bị giới hạn bên phần sân nhà mà có thể đi sang lãnh thổ của đối phương.

Các thuật ngữ cơ bản

  • Ăn quân: Khi quân cờ di chuyển đến một vị trí mà ở đó đang bị chiếm giữ bởi quân đối phương. Quân cờ của đối phương bị ăn và bị lấy ra khỏi bàn cờ.
  • Chiếu tướng: Thuật ngữ này chỉ khi bất kỳ nước đi nào làm cho tướng của đối phương bị ăn ở nước tiếp theo. 
  • Chiếu bí: Nếu một bên chiếu tướng và đối phương không còn một nước đi hợp lệ nào để tránh bị chiếu thì nước đi này được gọi là nước chiếu bí.

Cách sắp xếp bàn cờ úp

Quân tướng được mở lên và đặt ở vị trí giữa hàng cuối cùng của mỗi bên bàn cờ. Toàn bộ 15 quân cờ còn lại của mỗi bên được úp xuống và sắp xếp ngẫu nhiên bao gồm:

  • 8 quân cờ chia làm mỗi bên 4 quân, đặt ở hàng cuối cùng bên cạnh quân tướng.
  • 2 quân cờ đặt ở hàng thứ 3, vị trí quan Pháo của bàn cờ Tướng.
  • 5 quân cờ được đặt ở hàng thứ 4, mỗi bên cách nhau 1 ô.

Cách chơi cờ úp cơ bản

Cờ úp cũng coi quân Tướng là quân quân cờ quan trọng nhất của bàn cờ; bên nào có thể ăn được quân tướng của đối thủ hoặc chiếu bí quân tướng được coi là người chiến thắng.

Bên người chơi đi trước di chuyển 1 quân cờ; các quân cờ đang úp phải di chuyển tuân thủ theo vị trí mà nó đang chiếm giữ.

Ví dụ điển hình như quân cờ úp đang nằm ở vị trí của quân sĩ thì cần phải di chuyển đúng nước đi của quân sĩ. 

Sau khi đi nước đi đầu tiên một quân cờ úp thì quân đó sẽ được lật ngửa nên để xem thực tế quân đó là quân gì trong bộ cờ. Từ sau đó trở đi, quân này sẽ di chuyển theo đúng luật di chuyển của nó trong cờ tướng.

Vừa rồi là những giới thiệu về cách chơi cờ úp cơ bản; hy vọng là sau bài viết sẽ giúp người chơi biếu thêm được trò chơi hấp dẫn để tham gia.